Որոշել եմ սկսել քննարկումների շարք, որը նվիրված է առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններին։ Իմ նպատակն է, օրական մեկ ասպեկտից անդրադառնալ հունիսի 7-ի ընտրությունների թեմային, փորձելով հասկանալ ընթացիկ իրավիճակը։
Այս տարի ընտրողին առաջարկվում է 19 քաղաքական ուժ։ Դրանցից 2-ը դաշինքներ են, իսկ 17-ը՝ կուսակցություններ։ Ընտրական շեմը, որը պետք է հաղթահարելու համար, դաշինքների համար 8 տոկոս է, իսկ կուսակցությունների համար՝ 4 տոկոս։ Քանի որ ընտրողների մասնակցությունը կարող է տարբեր լինել, շեմը հաղթահարելու համար անհրաժեշտ ձայների քանակը տատանվում է 100-120 հազարի միջև։
Այսպիսով, ընտրական շեմին մոտեցած դաշինքը կարող է ստանալ 7,5% ձայն և 80-90 հազար ձայն, իսկ 3,5% ստացած կուսակցությունը՝ 30-40 հազար ձայն։ Շեմը չհաղթահարած ուժերի ստացած ձայները բաշխվում են այն ուժերի միջև, որոնք շեմը հաղթահարել են։ Օրինակ, եթե ՔՊ-ն ստանում է ընտրողների 30 տոկոսը, իսկ ընտրությունից դուրս մնում է 20 տոկոսը (մոտ 250 հազար ձայն), այդ 250 հազարի 30 տոկոսը կգնա ՔՊ-ին՝ ավելացնելով նրանց ընդհանուր ձայների թիվը։
Սակայն այսպիսի մեծ թվով ուժերի առաջադրումը ունի նաև դրական կողմեր։ Դրանցից առաջինը ընտրողին տրվող լայն ընտրության հնարավորությունն է։ 19 ուժի մեջ կարելի է գտնել ցանկացած քաղաքական ուղղվածության և գաղափարախոսության ներկայացուցիչ։ Երկրորդը՝ շատ ուժերի առաջադրումը խթանում է ընտրողների ակտիվությունը և մասնակցությունը, ինչը, իր հերթին, մեծացնում է իշխանափոխության հավանականությունը։
Այժմ նայենք, թե ովքեր են այս 19 ուժերը։ Դրանց մեջ առանձնանում են պրո-իշխանական ուժերի մի փունջը, որոնք բոլորին հայտնի են։ Սրանք, ըստ էության, ՔՊ-ի «արբանյակներն» են։ Եթե նրանք անցնեն Ազգային Ժողով, կմիանան Նիկոլ Փաշինյանին։ Սրանց առաջադրվելու մեջ ոչ մի վատ բան չկա, քանի որ նրանք արդեն իսկ չեն միավորվել և ունեն ԱԺ անցնելու շատ փոքր շանս։ Իրենց ձայնը նրանք կստանան այն ընտրողներից, ովքեր կամ ՔՊ էին ընտրելու, կամ ընտրությունից ամբողջությամբ կմնային։
Ինչ վերաբերում է մյուս ուժերին, ապա 5 ուժի անցումը խորհրդարան՝ իշխող ուժը և 4 ընդդիմադիր ուժ, կապահովի իշխանափոխություն։ Առավել հավանական է 3 ուժի անցումը, ինչը նույնպես բավականին դրական է։
Եթե ՔՊ-ն և իր «արբանյակներին» հանում ենք ցանկից, ապա մնում է ևս 9 ուժ։ Դրանցից 4-5-ը, հավանաբար, ընդհանուր առմամբ մեկ տոկոսից էլ ավելի չեն ստանա։ Իդեալական կլիներ, եթե սրանք չառաջադրվեին, քանի որ նրանք ոչ միայն իշխանությանը չեն օգնում, այլև ընտրողի ձայնը փոշիացնում են։ Բայց ոմանք ուզում են ճանաչելի դառնալ, ոմանք՝ իրենց թվում է, ունեն շանս, իսկ ոմանք՝ խաղի մեջ են մտցվել ջուրը պղտորելու նպատակով։
Իմ համար ամենաանհասկանալի է մյուս 4-5 ուժերի՝ Լուսավոր Հայաստանի, ՀԱԿ-ի, Հայկ Մարությանի և Բևեռի առաջադրումը։ Չնայած այդ ուժերի մեջ կան մարդիկ, որոնց հանդեպ ես հարգանք ունեմ, ակնհայտ է, որ նրանք բավարար ձայներ չեն ստանալու և միայն կօգնեն իշխանություններին։ Նրանք պետք է կողմնորոշեին և ուղղորդեին արդեն առաջատար համարվող ուժերի ուղղությամբ, ինչում կարող էին խաղալ շատ կարևոր դեր։
